TURİSTİK TESİSLER
 
  Anamur'u Gördünüz mü? Sinan TAN - Hürriyet Gazetesi - 7 Eylül 2001
 
NASIL GİDİLİR? Nerede Kalınır?
 
Türkiye'nin en derin mağarasına iniş hikayesini okumak için tıklayınız...
 
ANAMUR  KAYNAK Hacı GÜRBÜZ - GÜRBÜZ Reklam Ajansı
ANAMUR MAĞARALARI
ANAMUR EVLERİ
MAMURE KALESİ
MAMURE KALE CAMİSİ
MAMURE HAMAMI
ALA KÖPRÜ
TOL KERVANSARAYI
ANAMUR AKCAMİİ
AKARCA HANI
ALTI KAPI HANI
ÇOBAN KALESİ
ANAMUR MÜZESİ
TİTİOPOLİS
ANEMURIUM
PULLU MİLLİ PARKI
DEMİROLUK
KÖRİSTANLIK
BONCUKLU KALE
AZITEPE
KIZIL KİLİSE
ANITLI GÖZETLEME KULESİ
OTAK KÖYÜ ŞAPEL BİNASI
AYVASIL
KANDACIK NEKROPOLÜ
ARAP ÇUKURU
ŞIHARDICI
HALKALI
ABANOZ
ZİNCİRLİTEPE
FİLİR KALESİ
GÖZ TAŞI
OVABAŞI
NİNFEUM
ZAVRAK TAŞ
KUDRET KALESİ
CENNET KOYU
ANAMUR HARİTASI
 
ANAMUR
Kilikya'da eski çağlarda orduların ve ticaret kervanlarının başlıca geçit yollarının dışında kalan Anamur ve çevresi gerçekte çok değerli ve özgün bilgiler verecek niteliklere sahiptir.
Mersin iline bağlı Anamur, yurdumuzun 24 sayılı Karayolu üzerinde yer alır. Yüzölçümü 2005 km.'dir. Mersin iline 230, Silifke'ye 138, Bozyazı'ya 16, Gazipaşa'ya 79; Aydıncık'a 52 km, Alanya'ya 125 km. uzaklıktadır. Batısında Antalya iline bağlı Gazipaşa, kuzey doğusunda Gülnar, kuzeyinde Karaman iline bağlı Ermenek, doğusunda Bozyazı ilçeleri yer alır.
 
 
 
Harita 1 -Map 1
 
Anamur Burnu; Paleozoyik (Birinci Zaman) Y. 570 - 225 milyon yıl öncesi kireç taşlarından oluşmuştur. Ovayı çeviren kıyı dağları poleozoikin perm ve karbonifer dönemlerinden oluşmuştur.
İlçe sınırları içerisinde bulunan asal Toros dağlarının başlıcaları, Alamusa dağı, 2013, Karagedik Dağı 650, Dayılı Sarmış Dağı 1316, Elmakuz Dağı 1600 m. yüksekliktedir.
Dağların denize bakan kısımlarında Platolar oluşmuştur. Anamur'dan sonra Bozyazı ilçesini de içine alan bu geniş platonun suyunu Anamur'da Dragon "Arymagdus", Sultan Suyu, Bozyazı'da Sini çayı Kaledranda Anıtlı (kaladran) çayı denize boşaltır.
 
Anamur çevresinde ormanları oluşturan bitki örtüsü kızılçam, karaçam, sedir, köknar. ardıç, meşe, titrek kavak, dişbudak, şimşir, çınar, tesbi, piynar meşesi ve tüm Akdeniz'e özgü makilerdir.
 
Tarım alanlarının sınırlı olmasına karşın muz, zeytin, narenciye, hurma, susam, yerfıstığı, sebze meyve türlerinin hemen hepsi yetiştirilir. Pasiflora, ananas, kivi, avakado üretimi yapılır. Anamur kıyılarında Akdeniz'in en lezzetli balıkları tutulur.
 
Anamur Hitit döneminden Kizuvatna krallığının etki alanındaydı. Bu krallık zaman zaman Hititlere bağlı duruma girmiştir. Yerleşme İ.Ö. 8. yüzyılda Asurluların egemenliğine geçti. 6. yüzyılda Anadoluya giren Perslerce denetim altına alındı. İ.Ö. 333'te ise Büyük İskender'in doğu seferi sırasında Makedonya Krallığına bağlandı. Bu dönemde Anemurion adıyla anılan kentin çevresi, çeşitli dönemlerdeki onarımlarla günümüze ulaşan ve kale görünümünü alan iç içe iki dizi surla çevriliydi. O dönemde Soloi'den Aspendos'a giden kıyı yolu Anemurion'dan geçmekteydi. Büyük İskender'in İ.Ö. 323'te ölümü üzerine kurulan devletlerden Selevkos'ların eline geçen yerleşme İ.Ö. I. yüzyılda Roma egemenliğine girdi. Roma İmparatoru Caligula doğu Akdeniz kıyısındaki kimi kıyı kentleriyle birlikte Anemurium'u da Kommagene krallığına verdi.
 
Harita 2 - Map 2 (Antike Welt)
 
 
Roma İmparatorluğunun ikiye bölünmesiyle Anamur ve yöresi Bizans'a geçti. (I.S. 395) Bizans döneminde Anadoluya yönelen Arap akınları Abbasi halifesi Mansur zamanında başladı. (8. y.y.) Bu tarihten sonra Anadolunun güneyindeki bir çok yöre gibi Anamur da Arap ve Bizans arasında bir kaç kez el değiştirdi. Selçuklu Türkleri Anamur kalesini ele geçirdikten sonra yöre Türk egemenliğine girer. Selçuklunun güçsüzleştiği dönemde Karamanoğullarının yönetimine giren kent 15. yüzyılın ikinci yarısında Osmanlı topraklarına dahil edildi
Anamur’a yerleşen Türk boyları Oğuzların YIVA boyuna mensupdurlar. II. Beyazit döneminde İç-il deki büyük kuruluşlardan birisi de YIVA oymağı idi. İç-il yivaları büyük ve küçük olmak üzere iki kola ayrılırlar. Bu dönemde YIVA boyuna mensup kırk köyün mevcut olduğu kayıtlarda geçer.
Anamur ve çevresinde Toros ilçelerinden inen dağların uç noktaları büyülü bir ortam yaratarak falez kayalıklarla bütünleşir. Denizden dağlara doğru çıkıldıkça sayısız yayla yerleşimine ulaşılır. İlkbaharda dağ zambaklarının yanında çok sayıda çiçeğin süslediği dağlar bir renk cümbüşü içinde sonsuz etki yaratırlar.
Dağlarda yaşantılarını evcil hayvanların ürünlerine bağlayan göçebe topluluklarının en önemli estetik üretim biçimlerinden olan kilim dokumaları Orta Asya motif ilişkilerini günümüze taşırlar. Bu kilimler boncuklu, çiğni, düşük, ala, aynalı gibi adlar alırlar.
Özgün halk sanatçılarının yanında yöreden derlenmiş oyunları uygulanan özgün halk dansları toplulukları bir çok kez Türkiye birinciliği kazanmışlar, ünlerini tüm dünyaya duyurmuşlardır.
 
 
 
 
Anemurium Feneri -Anemurium Light Tower
 
 
Nem oranının düşük olduğu bir dönemde Anamur'dan Kıbrıs'ın silüetini seyretmek sonsuz bir duygu yaratır.
Kış aylarında havanın uygun olduğu zamanlarda denize girdikten sonra "yayla"da kayak yapma olanağı elde edebilirsiniz.
Kalıntılarıyla eşsiz bir görünüm arz eden Anemurium da duru pınar temizliğindeki dünyanın en güzel denizinde yüzdükten sonra tarihi kalıntıların arasında Fransız deniz fenerine tırmanarak açık denizi seyredebilirsiniz.
Yüksek kesimlerde Sugözünden 5 m. genişliğinde dev bir pınar olarak ortaya çıkan sular Dragon çayı ile denize ulaşır. Gün batımında gizemli bir ışık yağmuruyla kıpkızıl olur.
Anamur ve Çevresindeki kumsallarda caretta-carettalar insanlar birlikte yaşarlar. Kaplumbağa populasyonunun yoğun olduğu kumsallarda yaklaşık 500 yuvadan 45.000 yavrunun yumurtadan çıkarak denize ulaştığı saptanmıştır.
 
Deniz Kaplumbağası (Caretta - Caretta) - Sea Turtle (Caretta Caretta)
 
 
Akdeniz Foku - Mediterranean Seal ( Monachus Monachus)
 
 
Türkiye kıyılarında 70 adet Akdeniz foku (monachus monachus) saptanmıştır. Bunlardan 25 adedi Mersin ilinin Bozyazı, Anamur, Aydıncık ilçeleri kıyılarında yaşamlarını sürdürmektedir.
Anamur'da çok sayıda temiz pansiyon ve otel mevcuttur, pansiyon ve oteller dışında daha çok sevenlerin tercih edecekleri orman ve denizin iç içe yer aldığı Pullu ve Dikilitaş orman kampinglerinde kalabilirsiniz. Turizm Müdürlüğü telefonu 0324 814 40 58
 
Pullu Orman Kampı - Pullu Forest Camping
 
ANAMUR MAĞARALARI
Anamur ve çevresinde zengin mağara sisteminin bilimsel envanterinin yapılması içn BUMAK tarafından yapılan araştırmalar bu doğal varlıkların ortaya çıkartılmasını sağlamaktadır.
Anamurun kuzey batısındaki Çamurlu yaylasından sonra 4 saatlik bir yürüyüşle 1890 m. yükseklikteki Çukurpınar adlı düden mağaranın ağzına gelinir.
Çukurpınar mağarası dünyanın en derin mağarası olan Fransa'daki mağaradan sonra ikinci sırayı alır. BUMAK ekibi 1420 metreye kadar keşiflerini tamamlamışlardır. Araştırma ekibi bu doğa harikasını keşfettikçe bulunan yerleri özelliklerini dikkate alarak bölümlere, ışıltılı, kurnalı galeriler, zümrüt, sarkaçlı, derin göl, basamaklı, sanat gölü gibi adlar koymuşlardır.
Çukurpınar mağarasında biriken sular duru pınar olarak Sugözünde ortaya çıkar ve Dragon çayına karışır.
Çukurpınar mağarası alp'in kıvrılmasından etkilenmiş horizontel diskordan olarak miyosen denizinde çökelmiş kalker içinde bulunan düden oluşumlu aktif bir mağaradır.
Abanoz yaylasındaki suyun gözü olarak bilinen Bicikli mağara sarkıt ve dikitlerden oluşur.
 
 
Çaltı Mağarası - Cave of Çaltı
 
Anamur'un 500 m. kuzey doğusunda bulunan Buğu mağarasına diaklaz (çatlak)tan girilir. Mağara içi fosil konumunda olup, küçük bir salondan oluşur.
 
Anamur'un 15 km kuzey batısında bulunan Ovabaşı köyünü geçtikten sonra Köşekbükü mağarasına ulaşılır. Toplam 500 m. genişliğindeki mağara ışıklandırılarak turizme açılmıştır. Çevresinde 4. zamana ait tabaklanmış kaya dokuları yer alır.
Mağara içi sayısız sarkıt ve dikitlerden oluşmuştur. Astım hastalığına iyi geldiği iddia edilen mağara içi dilek, şifa ve huzur bölümleri olarak üç bölüm halindedir.
Anamur'a 25 km. uzaklıktaki Karaçukur köyünde bulunan Kazıklar mağarası içerisinde bir mağara gölü yer alır.
Anamur'un kuzeyinde bulunan Yukarı kükür köyünden üç saatlik bir yürüyüşle Dede mağarasına ulaşılır, mağara içi yaklaşık 40 m. olup fosil konumundadır:
Türkiye'nin 570 milyon yaşındaki kayaçlarından oluşan en büyük mağarası Aydıncık yakınlarında bulunmuştur. Mağara içerisinde renkli damlataş oluşumu göl içerisinde 40 m. derinliğe kadar iner. Oluşum fok balıklarının üreme alanı konumundadır.
 
 
Çukurpınar Mağarası - Çukurpınar Cave 
 
 Türkiye'nin en derin mağarasına iniş hikayesini okumak için tıklayınız...
 
 
ANAMUR EVLERİ
Anamur merkez olmak üzere yöreye özgü sivil mimarlık örnekleri Ortaköy ve Bozyazı da yoğunlukla yer alır.
Konutlarda geleneksel yapı zeminde ahır üzerine iki katlıdır. Üst oturma yerleri genellikle orta sofadan köşelerdeki odalara açılan kapılar, birbirini dik olarak kesen sahınlarla haç plan oluştururlar.
Ahırın üzerinde ikinci katta balkonlu ve tek odalı olarak inşa edilmiş yörede "köşk" olarak adlandırılan mimari biçim son derece özgündür.
 
 
 
Hakkı Efendi Konağı - Hakkı Efendi Mansion
 
 
 
 
Kısa Kahya Evi Restütisyonu-Oruç Çakmaklı Kısa Kahya House-While reassembling
 
Anamur Evi Fresko-Anamur House Fresco
 
MAMURE KALESİ
Mamure Kalesi, Antalya-Mersin karayolu üzerinde Anamur'a 8 km. uzaklıkta Bozdoğan köyü sınırları içerisinde yer alır. Üç bölümden oluşan kalenin 39 kulesi camisi ve hamamı bulunur.
Mamure kalesi bir çok Anadolu kalesinde olduğu gibi antik temeller üzerine kurulmuştur. 1988 yılında Anamur Müzesi Müdürlüğünce yapılan kurtarma kazılarında M.S. 3.-4. yüzyıllara ait. "Ryg Monai" adlı fazla etkili olmayan Geç Roma kentine ait tabanları mozaik döşeli yapı kalıntıları ortaya çıkartılmıştır.
Mamure kalesi 14. yüzyılda Karamanoğulları tarafından önemli ölçüde onarım gördüğünden adı. "Mamure" olarak değiştirilmiştir. Kale daha sonra 15 ve 16. yüzyıllarda küçük onarımlar görmüş, 18. yüzyılda Osmanlılar tarafından yeni eklentiler yapılmıştır.
Şikari tarihine göre; Anamur ve Taşelinin kafirler tarafından zapt ve harap edilmesi üzerine, Karamanoğlu Mahmut bey (1300 1308 M.) beyleri ve 36.000 kişilik ordusuyla düşmanı bozguna uğratıp, kaleyi ele geçirdiği ve yeniden mamur edip, adını "Mamure" koyduğu kaydı geçer.
Yapıda, mazgal ve siperleriyle üst yapı, alt kısımları etek gibi genişleyen duvarlar görülür.
Kale birbirinden yüksek duvarlarla ayrılmış, doğudaki iç avlu, batıdaki dış kale, bunların güneyinde kayalıklar üzerine inşa edilmiş iç kaleden meydana gelir.
Güneyde, sahil kenarında, kuzey doğuda baş kule olarak adlandırdığımız yüksek ve çok katlı gözetleme formlarında beş kule, köşe burcunun yanında üst örtüsü tamamen yıkılmış fener kulesi yer alır. İç avlunun kuzey batı sınırını oluşturan yüksek surda değişik şekilli yedi adet burç olup, bunlardan kuzey doğu tarafındakiler duvarla birlikte yıkılmışlardır.
Dış kalede çeşmesi, depoları, sarnıçlar ve işlevini hala çözemediğimiz bazı yapı kalıntıları yer alır.
Kaleden zamanımıza gelmiş tek yazıt batı cephe duvarları üzerindedir. Yazıtta özetle; "Karamanoğlu Alaaddin oğlu Mehmet oğlu Sultan İbrahim inşa etti. Bu tarih Mükerrem Şevval ayında yazıldı," yazılıdır.
Kale komutanının veya dizdarının konutu iç kale girişinin karşısında yer alır.
 
Mamure Kalesi - Mamure Castle
 
Mamure Kalesi Yazıtı - Mamure Castle Inscription
 
 
Mamure Kalesi - Mamure Castle
 
 
MAMURE KALE CAMİSİ
Mamure kale camisi, Mamure kalesi içerisinde yer alır. Yapıya basık kemerli taş kapıdan girilir. Merkezi kubbeli yapıda, sekizgen tambura geçiş Selçuk üçgenine benzeyen pandantif bingilerle sağlanmıştır.
Camide, duvarlarda taş ve tuğla sıraları uyum içinde örülmüş kubbeye geçişte ve saçaklarda tuğladan tırnak süsleri yapılarak etki yaratılmıştır.
16. Yüzyıl Osmanlı mimarisinin klasik öğelerini taşıyan caminin ilk yapılışı Karamanoğulları'na aittir.
Caminin önünde yer alan küçük kemerlerle dekore edilmiş sarnıç beşik tonozludur.
 
 
Mamure Kalesi Camii - Mamure Castle Mosque
 
 
MAMURE HAMAMI
Mamure hamamı, Mamure kalesinin yol aşırı kuzeyinde yer alır. Hamamın giriş bölümü yıkılmış, soğukluk, ılıklık ve sıcaklık bölümleri sağlam olarak zamanımıza gelebilmiştir.
Küçük ölçekteki yapı ahşap hatıllarla desteklenmiş moloz taşla inşa edilmiştir.
Hamamın iç bölümlerinde kubbeye geçiş üçgen pandantiflerle sağlanmıştır.
Yapı zamanla tahrip olduğu için sonradan yapılan onarım sıvaları duvar freskolarının tahrip olmasına neden olmuştur.
Yapı Mamure kalesinin mamur edildiği tarihte Karamanoğulları tarafından yaptırılmış olması gerekir.
 
ALA KÖPRÜ
Ala Köprü, Anamur - Ermenek karayolunun 13. km.sinde Dragon çayı üzerinde yer alır.
Ana yatak üzerinde 19.65 m. açıklığında tek gözlü bir köprüdür. Köprüde ayrıca taşkın suları için bir boşaltma gözü doğu yönüne yerleştirilmiştir.
Ana kemerin yapısı, çok önemli bir işçilik ve sağlam traverten malzemeyle yapılmıştır.
Uzunluğu 54 m. olan köprünün korkulukları dıştan belirmeksizin tempan duvarının uzantısıyla sonuçlanır.
Yazıtı olmayan köprü, 14. yüzyılda Karamanoğulları tarafından yaptırılmış bir mimarlık harikasıdır ve halen kullanılmaktadır.
 
Ala Köprü -Ala Bridge
 
 
TOL KERVANSARAYI
Tol Kervansarayı Alanya karayolunun 22. kilometresinde, Demirören köyünde yer alır.
Yörenin sert kırmızı ve sarı renkli kayan ve moloz taşları ile inşa edilmiş yapı, güney kuzey yönünde iki sahınlı olup yuvarlak tonoz örtülüdür.
Yapılış tarihini belirten herhangi bir yazıt bulunmamakla birlikte 14-15. yüzyıllara ait olmalıdır.
 
 
ANAMUR AKCAMİİ
Akarca mahallesinde merkezi planlı tamamen kesme taştan kubbeli bir camidir.
Camiye batı yönünde basık kemerli taş kapıdan girilir. Girişin tam karşısında fazla derinliği olmayan taş mihrap sağda orijinal olmayan ahşap minber yer alır.
Yapıda köşelerde ve yan duvarlar üzerinde sağır sivri kemerli açıklıklarda duvar içine gömülmüş yuvarlak iç dolgu ile geleneksel Türk mimarisinde pek görülmeyen tarzda kubbeye geçiş sağlanmıştır. Sağır kemerlerin ayakları üçgenimsi payandalarla desteklenmiştir.
Girişin solunda zamanında ahşap olan güdük minaresinin yerinde yivli tek şerefeli minaresi kaide üzerinde yükselir.
Giriş kapısının hemen üzerinde yer alan altı satırlık yazıda 1326 H. tarihi okunmakla birlikte yazıt orjinal değildir.
 
AKARCA HANI
Akarca mahallesinde Ak caminin karşısında yer alan yapı moloz ve kayan taşından inşa edilmiş olup, tek sahınlı ve tonoz örtülü bir yapıdır.
 
Altı Kapı Hanı -Altı Kapı Khan
 
ALTI KAPI HANI
Anamur-Antalya karayolunda “Kharadrus”un kuzey batısındaki yaklaşık 800 m.'lik bir yolu izleyerek Altı Kapı Hanına ulaşılır.
Yörenin siyah ve sarı renkli taşı ile kayan taşından araları Horasan harçlı olarak inşa edilmiş Altı Kapı Hanında doğu - batı yönünde yuvarlak kemerli altı giriş kapısı birbirine bitişik altı yuvarlak tonozlu mekana açılır. Bu mekanların önünde yine yuvarlak tonozlu payandalarla taşınan revak yer alır.
Yapı 14 - 1 5. yüzyıllara ait olmalıdır.
 
ÇOBAN KALESİ
Anamur-Gazipaşa yolunun 15. kilometresinde solda deniz kenarında sık ormanlık sahada, hakim bir tepe üzerinde yer alan Çoban Kalesi, geniş avlu çevresinde çok sayıda odalardan oluşan bir plana sahiptir. Avlu içinde uzun dikdörtgen pencere uygulamalarıyla duvarlarda hareketlilik sağlanmıştır. İki katlı yapı yüksek duvarlarıyla gotik etki yaratır.
16 - 17. yüzyıllara ait yapı bir Osmanlı derebeyine ait olmalıdır.
 
ANAMUR MÜZESİ
Anemurium antik kentinde Amerikalı ve Kanadalı bilim adamları tarafından 1960 yılında başlatılan bilimsel arkeolojik kazılar yöredeki tüm kültürel kalıntıların değerlendirilmesi amacıyla Anamur ilçesine bir müze yapılması fikrini ortaya çıkarmıştır.
Müze binasının ilk temeli 1976 yılında Yalıevleri mahallesinde tahsis edilen arsa üzerine atılmıştır. 1990 yılında inşaat işlemlerinin tamamlanmasından sonra 1992 yılında teşhir ve tanzim çalışmaları sonuçlandırılmıştır.
Zamanında müzenin sağlıklı bir binasının olmaması nedeniyle; Anemurium kazılarında ortaya çıkartılan kültür ve tabiat varlıklarını Alanya Müzesinde, İlçe çevresinde ele geçen diğer eserler ise Silifke Müzesinde toplanmaya başlanmıştır.
Amerika ve Kanada'nın ortak, daha sonra sadece Kanada Kolombiya Üniversitesi'nce sürdürülen Anemurium Antik Kenti arkeolojik kazılarının yanı sıra 1986 yılından itibaren Selçuk Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Levent ZOROĞLU'nun Aydıncık (KELENDERIS) kazıları başlatılmıştır.
Alanya ve Silifke Müzelerinden getirilen Anamur kaynaklı eserlerin yanı sıra Erdemli Müzesinden getirilen eserler ve Anamur halkının büyük bir duyarlılıkla getirdiği eserlerin sayısı bu gün için 9000 adete yaklaşmıştır.
Müze binasında üst katta idari odalar, kütüphane, fotoğrafhane, konferans salonu, alt katta kafeterya, etnografik ve arkeolojik seksiyonlar, eski eser depolan ve laboratuar yer alır.
Etnografik seksiyonda göçebelik dönemi ile yerleşik döneme geçinceye kadar ki tarihsel süreç içerisinde bu yörelerde ele geçirilen folklorik eşyalar sergilenir.
Etnografik seksiyonda yörede Bönce, Çiğni Düşük, Ala Aynalı ve Boncuklu olarak tanınan kilim örnekleri ile üzeri çizgi kazıma ile dekorlandırılmış ahşap kahve değirmeni, kahve soğutucusu, kahve kutusu, aynalık, sedef kakmalı çekmece, ahşap kaşıklık, barutluk, ahşap urup, dibek, aşık sopası, kazıma stampa ve repousse tekniğinde çeşitli madeni kap kacak yanında niello tekniğinde savatlanmış kılıçlar, çoban tabancaları, filigre tekniğinde gümüş sallama, gerdanlık, küpe, gibi çeşitli takılar, bakır kazan ve para kesesi, deve yuları, saat örnekleri ve benzeri sayısız eser yer alır.
Arkeolojik seksiyonda Anemurium, Nagidos ve Kelenderis'ten gelen eserler ve her döneme ait sikke örnekleri yanında çeşitli amphoralar sergilenir.
 
TİTİOPOLİS
Anamur'un batısında Ovabaşı köyü yolu üzerinde 5. km'de sağda, köy içinde ve kuzeyindeki hakim tepeler üzerinde çok geniş bir alana yayılan Kalınören köyü kalıntılarının bulunduğu yere gelinir. George Evart Bean ve Terence Bruce Mitford 1964-1968 yılları arasında Kilikya'da yaptıkları incelemeleri sonucunda hazırladıkları Batı Kilikya'da bulunan antik yerleri gösteren haritaların da bugünkü Kalınören köyünün yerini TITIOPOLIS olarak işaretlemişlerdir.
Ören yerinde Hellenistik, Roma ve Bizans dönemlerini içine alan kalıntılar yer alır.
Titiopolis antik çağlarda Anemurium'a bağlı olmayan bir site konumunda idi.
Antik kentte bugün görülmeyen bouleuterion, ninfeum, odeon, tiyatro gibi yapılar büyük bir olasılıkla köy yerleşmesinin altında kalmıştır.
Kenti düzenli olarak çeviren sur duvarları kabaca yontulmuş irili ufaklı çok köşeli taşlardan yapılmıştır.
Köy girişinde solda bahçeler içerisinde sert gri renkli taştan burmalı sütun çok önemli bir yapıya ait olması gerekir. Bahçeler içerisindeki mozaik tabanlı mekanların işlevlerinin ne olduğu dahi anlaşılmamaktadır.
Tepelere doğru çıkıldıkça ilk önümüze çıkan hamam yapısı büyük bir olasılıkla bir gimnazyum yapısı olmalıdır.
 
 
Titiopolis Bazilika - Titiopolis Basilica
 
 
Hamamın batısında narteksi belirgin üç sahınlı bazilika yer alır. Yapıda sintronon basamakları vardır. Apsisin sağında ve solunda diakonion odaları yer alır. Bu odalar apsisin arkasında revakla desteklenmiş çok amaçlı bazilika tipini gösterir.
Köy yerleşmesinin kuzeyinde, surlarla çevrili akropol kalıntıları içerisinde bazilika, hamam ve nekropol sahalarının bulunuşu buranın bir şehir gereksinimine yanıt verecek biçimde ele alındığını gösterir.
Yukarı şehirde bulunan batı ve doğu bazilikaları tamamen tahrip olmuştur. Yapıların zeminleri gri ve beyaz renkli mozaiklerle geobitkisel süslü olarak dekore edilmiştir.
 
 
Titiopolis Mezar-Titiopolis Hereon
 
Dini yapıların doğusunda görkemli mezarların bulunduğu nekropol alanı yer alır. Buradaki kesme taştan, iki katlı tonozlu mezarlar yüceltilmiş birkaç ayrıcalıklı kişinin anıtsal mezarlarıdır.
Akropol'ün doğu yamacında kapakları templum in antis tarzında gri renkli sert taştan dikdörtgen formunda oyularak yapılmış sarkofaj'ın cephesinde; kanatlarını açmış kartal figürü, yanlarda girlandları taşıyan bukranion ve medusa başları görülür. Bu lahtin hemen yanında ön yüzünde elinde asa tutan sepha üzerinde oturan erkek figürü lahtin ön yüzüne işlenmiştir.
Kalınören'deki ilginç yapılardan biri de akropolün kuzey ucunda yer alan tonoz örtülü üç ayrı mekanlı tylos tipli hamamdır. Hamamın su gereksinimi 20 m. ilerdeki ninfeumdan sağlanıyordu.
 
 
Titiopolis Halk Hamamı - Titiopolis Public Bath
 
 
Titiopolis Sarkofaj -Titiopolis sarcophagus
 
Titiopolis Sarkofaj - Titiopolis sarcophagus
 
ANEMURIUM
Anemurium kentinin kalıntıları Nagidos'un yaklaşık 30 km. batısında, Anadolu’nun güneyindeki en uç noktasında bulunan Anamur burnunun doğuya bakan yamaçlarında yer alır. Kentin ne zaman kurulduğu hakkında herhangi bir bilgimiz olmadığı gibi Roma imparatorluk çağı öncesine giden kalıntılara da bugüne kadar henüz rastlanmamıştır. Kentin adı sadece bir liman listesinde geçtiği için onun İ.Ö. 4. yüzyılda var olduğunu söyleyebiliyoruz. Anemurium adının "rüzgarlı yer" anlamında kullanıldığı da antik kaynaklarca ifade edilir. İ.S. 1. yüzyılda kentin çevresine ilk surlar yapıldığı, bir süre Kommageneli Antiochos'un (İ.S.38-72) yönetimine bırakıldığı bize ulaşan tarihi bilgiler arasındadır. Kıbrıs'a yakın olması yüzünden özellikle Romalılar zamanında bir ara istasyon konumunda olan Anemurium, aynı zamanda kara yoluyla, Toroslardaki en önemli Roma kentlerinden biri olan Germanikopolis ile bağlantılıydı. Böylece, bu bölgedeki doğal kaynakların ihraç edildiği önemli bir ticaret kenti olmuştur. Anemurium İ.S. 260'da Sasaniler tarafından ele geçirilir. İ.S. 4. ve 5. yüzyıllarda Toroslardan gelen korsanlar kenti sık sık tahrip ederler. İ.S. 650 yılında Arap akınlarına uğrayan kent bu tarihten soma terk edilir. 12 ve 13 yüzyıllarda Selçuklular ve Karamanoğulları hakimiyetine giren kent böylece Türk egemenliğine geçer.
Anemurium 19. yüzyılda İngiliz Francis Beaufort'un Akdeniz'de yaptığı Keşifler sonucunda batı dünyasına tanıtılmıştır. 1960 yılında Toronto Üniversitesinden Elisabeth Alfoldi Rosenbaum tarafından kazılar başlatılmıştır. Daha sonra Kanada'lı Prof. James Russel tarafından kazılar ve diğer bilimsel çalışmalar sürdürülmüş 2000 yılında kazılara son verilmiştir.
 
 
 
Kroki 1 - Kroki 1 (T.Boyd)
 
 
 
Anemurium Genel - View of Anemurium
 
 
Anemurium kenti yukarı ve aşağı kent olmak üzere iki bölümdür. En göz alıcı yapıları surlar, 3 hamam, 60 m. genişliğinde tamamlanamamış tiyatro, 900 kişilik oturma yeri bulunan odeon (konser salonu), paleastra aşağı kenttedir. Liman caddesinin her iki yanındaki kaldırımların belirli bölümlerinde yer yer zemin mozaikleri bulunmuş olup, bunların bir kısmı müzede sergilenmektedir.
Anamur Müzesinde sergilenen mozaikler içerisinde; barışçı kral Isaah adına düzenlenmiş mozaikte, palmiyenin iki yanında yer alan leopar ve oğlak betimlemesi nekropol kilisesi tabanında bulunmuştur.
 
 
Anemurium Mosaik- Barış simgeli Leopar ve oğlak (J. Russell)
Anemurium Mosaic - Leopard and kid as Symbol for peace
 
 
Anemurium Halk Hamamı -Anemurium Public Bath
 
 
 
Anemurium Mozaik-(j. Russell)-Anemurium Mosaic
 
Anemurium Odeon-Anemurium Odeon
 
 
Anemurium Mozaik-(Antike Welt)-Anemurium Mosaic
 
Kentin surları dışında kalan mezarlığı, Anadolu'nun en iyi korunmuş nekropol alanını oluşturur. Bunların sayısı 350-400 civarındadır. Tonozlu mezarların tek ve iki katlı örneklerinin bir kısmının duvarlarında freskler ve mozaikler bulunmaktadır. Genel olarak mezarlarda lahit odası, ziyaret mekanı ve diğer eklenti mekanları yer alır. Beşik tonozlu en eski mezarların temelleri büyük kireç taşlarından inşa edilmiştir. Nekropol'de görülen ikinci mezar tipinde geleneksel plana eklenti mekanlar oluşturulmuştur. Üçüncü mezar tipi ise bir bahçe içerisinde eski tip mezarlara yeni bir ünite olarak eklenmiş yapılardan Anemurium Nekropol meydana gelir. Bunların dışında edikula formunda, dört cephesi kemerli ve kesik koni biçiminde mezar tipleri de yer alır.
 
- AnemuriumNecropol
 
Kentin içme suyunu sağlayan su kemerleri (akuaduct) dışında, Erken Hıristiyanlık dönemine ait birkaç kilise kalıntısı da saptanmıştır.
Müzede sergilenen Anemurium buluntularının en ilginç grubunu pişmiş toprak insan yüzlü yağ kandilleri oluşturur. Bunun dışında süs eşyalarından oluşan bronz ve kemikten yapılmış bazı mezar armağanları, Roma çağına ait olan tunçtan yapılmış tanrıça Athena biçimli bir kantar ağırlığı, Bizans çağına ait halk sanatını yansıtan çeşitli malzemelerden yapılmış objeler diğer önemli buluntular arasında yer alır.
 
 
Anemurium bronz madalyon Antike Welt-Anemurium Bronze Medal
 
 
Anemurium Nekropol -Anemurium Necropol
 
 
Anemurium Fresko -Anemurium Fresco (Antike Welt)
 
 
Anemurium -Athena Kantar ağırlığı (Antike Welt)
Anemurium Athena Kantar Weight
 
PULLU MİLLİ PARKI
Dinlence yeri olup, deniz, orman ve yaban hayatının buluştuğu, güzel bir milli parktır. Caretta caretta kaplumbağalarının yumurtalarını bıraktığı bir kaç kumsaldan biridir. Doğa bilimcileri, çevre korumacılığının ilgisi üzerindedir.
 
DEMİROLUK
Anamur-Ermenek karayolunda Abanoz yaylasından 18 km. sonra sağda Demiroluk kalıntılarının bulunduğu yere ulaşılır.
Demiroluk kalıntıları içinde ilk dikkati çeken blok kayalar üzerine oyularak yapılmış kaya mezarlarıdır. Mezarların cepheleri üçgen alınlıklı olup, sütun ve payelerle dekorlandırılmıştır.
Bu kaya mezarların birinde üçgen alınlığın içinde arslan betimlemesinin iki yanında "Akroter" süslemeleri yer alır. Antik kentin batı yönünde yine bir kaya mezarında üçgen alınlık içinde kalkan tutan, sağa doğru hareket halinde şaha kalkmış at üzerinde yer alan süvari yüksek kabartma olarak işlenmiştir.
Mezar kalıntıları Bozkır yakınlarında bulunan Isaura antik kenti kaya mezarları ile büyük benzerlik taşır.
 
 
KÖRİSTANLIK
Anamur-Ermenek karayolunda Akpınar yaylasını geçtikten sonra Iconium, Germanikapolis üzerinden Anemuriuma ulaşan antik yol üzerinde bulunan yörede "Çandır" olarak bilinen ören yerine gelinir.
Antik kent yukarı şehir (akropol) ve yamaçlarda bulunan nekropol sahalarından ıneydana gelir.
Antik şehirde kuzey batı yönünde çok sayıda kaya mezarı yer alır. Mezarların cephesi "Templum in antis" tarzında ve iki sütun paye ile dekore edilmiştir.
 
BONCUKLU KALE
Anamur Ermenek karayolunun 3 km.sinde solda hakim tepeler üzerinde ormanlık saha içerisinde Boncuklu Kale kalıntıları yer alır.
Antik kentin merkezini oluşturan kale kesme taştan ve oval formda inşa edilmiştir. Sur içlerinde açık eyvan formunda 34 mekan yer alır. Mekanların üstünde seyirdim yerlerinin kenarları 1 m. yüksekliğinde burçlarla çevrilmiştir. Kalenin beden duvarlarının köşeleri kare formunda kulelerle takviyelendirilmiştir.
 
AZITEPE
Anamur Bozyazı karayolunda Çarıklar köyü sınırları içerisinde Azıtepe kalıntıları yer alır.
Antik yerleşimin en doğusunda İ.S. 4ncü yüzyıla tarihleyebileceğimiz apsisi ve sintronon izleri belirgin geniş ölçekli bazilika yapısı görülür.
Ören yerinin güney doğusunda moloz taştan beşik tonozlu hamam yer alır.
 
KIZIL KİLİSE
Anamur'un 8 km. kuzeyinde Kızılaliler köyü içerisinde yer alır.  
Ören yeri içerisinde üç sahınlı bazilika görülür. Yapı 5.6. yüzyıl Isaura yapılarını çağrıştırır.
 
Kızıl Kilise – Kızıl Church
 
 
ANITLI GÖZETLEME KULESİ
Yapı Anamur-Alanya karayolunun Yakacık köyü içerisinde yer alır.
Yapı, kesme taştan kalın temeller üzerinde ve iki katlıdır. Mekan açıklıklarını yuvarlak tonozlu, üst örtü beşik çatılıdır. İ.S. 4, 5. yüzyıllara tarihleyebileceğimiz gözetleme kulesi döneminde önemli bir karakol yapısı olmalıdır.
 
 
 
Anıtlı Gözetleme Kulesi -Anıtlı Watch Tower
 
 
OTAK KÖYÜ ŞAPEL BİNASI
Anamur -Alanya karayolunda Yakacık'tan sonra sağa dönünce 10. km. de solda Kaladran çayının kenarında Otak Şapeli yer alır.
Geç Bizans dönemine ait yapı moloz ve kesme taştan tek sahınlı apsinin iki yanında kült odaları bulunan küçük bir yapıdır.
 
 
Otak Köyü Şapel Binası - Otak Village Chapel Building
 
 
AYVASIL
Anamur - Ermenek karayolundan 2 km. uzaklıkta, sağda basit kale surları, yapı kalıntılan ve bir hamam yer alır.
 
KANDACIK NEKROPOLÜ
Anamur Ermenek karayolunda Malaklar köyü yakınlarındaki Kandacık Nekropolünde Roma dönemine ait küp biçiminde mezarlar ve diğer yapı kalıntıları görülür.
 
ARAP ÇUKURU
Çukur Abanoz köyü yakınlarında Arap Çukuru mevkiinde yüksek kayalar üzerinde yer alan yüzlerce oyuk ahşap mertekler üzerine yerleştirilmiş lahitlerin oyuklarına ait olmalıdır. Ören yerinde ayrıca üçgen çatılı haç kabartmalı kaya mezarları görülür.
 
ŞIHARDICI
Arap çukuru yakınlarında yüksek hakim tepe üzerinde yer alan antik kent aşırı tahrip olmuştur. Ören yerinde görülen korint tipi sütun başlıkları ve diğer mimari parçalar önemi yapılara ait olmalıdır.
 
 
 
Şıh Ardıcı kalıntıları - Şıh Ardıcı tuins
 
 
HALKALI
Anamur-Ermenek karayolu üzerinde Abanoz yaylasını geçtikten sonra solda ormanlık saha içerisinde halkalı kalıntıları yer alır. Ören yeri içerisinde Roma dönemine ait üçgen alınlıklı ve sütunlu kaya mezarları dikkat çeker.
 
ABANOZ
Anamur-Ermenek karayolunda Abanoz Yaylasında sağda hakim tepeler üzerinde son derece tahrip olmuş kent kalıntıları görülür. Antik kentin sağında nekropol sahasında sağlam kalabilmiş kaya mezarları yer alır.
 
 
Abanoz kaya mezarı -Abanoz rock tomb
 
ZİNCİRLİTEPE
Anamur'un batısında Kızılaliler köyünün kuzeyinde henüz fonksiyonu çözülememiş sayısız yapı kalıntısı ve nekropol alanı yer alır.
 
FİLİR KALESİ
Anamur'un kuzeybatısında Vilayet köyü yakınlarında Filir kale kalıntıları yer alır.
Ören yerinde Geç Roma dönemine ait bir sarnıç, basit kale surları ve nekropol alanı görülür.
 
GÖZ TAŞI
Anamur'un batısında Sarıdana köyü sınırlan içerisinde solda bir tepe üzerinde aşırı tahribat nedeniyle işlevleri anlaşılamayan mimari kalıntılar yer alır.
 
OVABAŞI
Anamur'un batısında Ovabaşı köyü sınırlan içerisinde bnlunan ören yerinde Geç Roma ve Bizans dönemlerine ait apsis'i belirgin bir bazilika, sarnıçlar ve nekropol alanı görülür.
 
NİNFEUM
Sarıdana köyü yakınlarında yer alan anıtsal çeşmenin sütunlu cephesinde ortası arslan ve medüsa başlarıyla dekore edilmiştir. Yapı Roma dönemine aittir.
 
ZAVRAK TAŞ
Anamur'un kuzey batısında Filir Kalesi yakınlarında yer alır.  Kalıntı yörenin gri renkli blok taşından yapılmıştır. Taşın tam merkezinde apsis biçimindeki geniş açıklık nedeniyle zavrak (pencere) taş diye adlandırılmıştır.
Ritüel amaçlı kullanıldığı sanılan anıt eser Hitit dönemine ait olmalıdır.
 
KUDRET KALESİ
Anamur'un yayla kesiminde Kaş yaylasının karşısında bir tepe üzerinde Roma dönemine ait kale surları ve diğer yapılara ait kalıntılar görülebilir.
 
CENNET KOYU
Anamur-Gazipaşa yolunun 17. km.sinde soldaki köy içerisinde apsisi zamanımıza gelebilmiş bir bazilika ile diğer yapı kalıntıları yer alır.
 
ANAMUR VE ÇEVRESİ
1 - Belediye (Municipality)
2 - Kaymakamlık - Adliye (Goverment, Justice)
3 - Hastane (Hospital)
4 - Otogar - Turizm Danışma
(Bus Station, Tourist Information)
5- PTT (Post Office)
6 - Mezkez Camisi (Merkez Mosque)
7-Ak Cami (Ak Mosque)
8-Stadyum (Stadium)
9-Sanayi, tamirhaneler (Industry, Repair Shops)
10 - Köşekbükü Mağarası (Köşekbükü Cave)
11 - Mamure Kalesi (Mamure Castle)
12-Anemurium
13- İskele (Harbour)
14-Plaj (Beach)
15 - Universite (University)
16 - Ormanlık Alan (Forest Area)
17-Tarım Alanı (Agriculture Area)
18- Pullu Kamping (Pullu Camping)
 
 
ANAMUR VE ÇEVRESİ
 
Hacı GÜRBÜZ             Fotoğraflar Photographer
 
Özge F. UYSAL           Arkeorolog Archeologist
 
 
GÜRBÜZ REKLAM AJANSI YAYINIDIR
 
Yayınlayan        : Hacı GÜRBÜZ
Yazılar   : Özge F. UYSAL (Arkeolog)
Fotoğraflar       : Hacı GÜRBÜZ
Çeviri    : Mehmet AYDIN
 
GÜRBÜZ REKLAM AJANSI
 
TEL: 0.324.814 42 60
gurbuzreklam@anamur.gen.tr
 
Bu kitabın tüm yayın hakları GÜRBÜZ REKLAM AJANSI'na aittir.
Yazılı izin alınmadan kısmen veya tamamen alıntı yapılamaz. Hiç bir şekilde kopya edilemez, çoğaltılamaz ve yayınlanamaz.
 
Birinci Basım: Ağustos 2003 -5000 adet
Grafik, Baskı, Cilt: Petek Ofset (0332) 342 O4 88
 
ISBN:975-288-508-3